Mühendislik Barajı Kalkar Mı

YKS tercihlerinde adayları zorlayan 300 bin başarı sırası mühendislik barajının kaldırılıp kaldırılmayacağına dair YÖK'ün tutumunu ve kalite tartışmalarını ele alıyoruz.

Mühendislik Barajı Kalkar Mı
Proje üzerinde çalışan mühendisler

Mühendislik Barajı Kalkar Mı? YKS Tercihlerinde Beklentiler ve Gerçekler

Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) maratonunun ardından milyonlarca öğrenci için en az sınav kadar stresli olan tercih dönemi başlar. Bu dönemde öğrencilerin hayallerini süsleyen mühendislik fakülteleri, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından getirilen başarı sırası barajı uygulaması nedeniyle bazı adaylar için ulaşılmaz hale gelebilmektedir. Öğrencilerin ve velilerin her yıl ısrarla sorduğu "Mühendislik barajı kalkar mı?" sorusu, eğitim camiasında da sıkça tartışılan, çok boyutlu bir konudur.

Mühendislik Barajı Nedir ve Neden Getirildi?

Mevcut uygulamaya göre, Türkiye'deki herhangi bir üniversitede (devlet veya vakıf fark etmeksizin) Mühendislik programlarını (Orman, Ziraat, Su Ürünleri ve Ağaç İşleri Endüstri Mühendislikleri hariç) tercih edebilmek için adayın YKS Sayısal (SAY) puan türünde en düşük 300.000'inci sırada olması gerekmektedir. YÖK bu kuralı ilk olarak 2016 yılında, mühendislik eğitimindeki kaliteyi korumak, akademik standartları yükseltmek ve temel fen-matematik altyapısı yetersiz olan öğrencilerin bu zorlu bölümlerde yaşayacağı başarısızlıkların önüne geçmek amacıyla hayata geçirmiştir. Kontenjanların boş kalmasına rağmen, kaliteden ödün vermemek adına bu sınır yıllardır tavizsiz bir şekilde uygulanmaktadır.

Barajın Kalkma İhtimali Var mı?

Her tercih döneminde sosyal medyada ve çeşitli platformlarda mühendislik barajının kaldırılacağı veya esnetileceği (örneğin 400.000'e çekileceği) yönünde söylentiler yayılır. Vakıf üniversiteleri, kontenjanlarının boş kalması nedeniyle ekonomik olarak bu durumdan olumsuz etkilendikleri için barajın esnetilmesi yönünde zaman zaman taleplerde bulunurlar. Ancak YÖK'ün bugüne kadarki duruşu oldukça nettir: Hukuk, Tıp, Mimarlık, Öğretmenlik ve Mühendislik gibi stratejik öneme sahip mesleklerde kaliteyi düşürmemek adına başarı sırası barajının kalkması kısa veya orta vadede pek mümkün görünmemektedir.

Barajın kaldırılması, eğitimde fırsat eşitliği gibi görünse de, altyapısı eksik öğrencilerin ağır mühendislik derslerinde zorlanması ve mezuniyet sonrası iş bulma süreçlerinde yaşanacak nitelik krizi, bu uygulamanın devam etmesini zorunlu kılmaktadır. Dolayısıyla mühendislik hedefleyen adayların "baraj kalkar" umuduna kapılmak yerine, çalışma stratejilerini ilk 300 bin içerisine girecek şekilde planlamaları en güvenli ve gerçekçi yol olacaktır.